Międzynarodowy workcamp - renowacja cmentarza żydowskiego w Michałowie w dniach
18.08 - 02.09.2007.

        

         Piętnastu wolontariuszy z Polski, Niemiec i Litwy uczestniczyło w workcampie, który odbył się w dniach 18 sierpnia-2 września 2007 w Michałowie. Pragniemy podziękować stowarzyszeniom Jugend bewegt Europa z Niemiec oraz AC Patria z Litwy za udaną współpracę w rekrutacji wolontariuszy.

         Udało się nam zrealizować prawie wszystko, co zaplanowaliśmy. Oddalony o 2,5 km od Michałowa żydowski cmentarz, został uprzątnięty. Kamienie nagrobne zostały oczyszczone i zakonserwowane, wykarczowaliśmy zarośla oraz niektóre drzewa, powstała mapa cmentarza, spisane zostały inskrypcje z nagrobków. Opóżniło się natomiast postawienie tablic informacyjnych, nastąpi to dopiero w styczniu 2008, a zajmą się tym ochotnicy z Białegostoku. Zrobią oni także ponownie zdjęcia do dokumentacji, ponieważ jakość istniejących odbitek nie jest zadowalająca. Na uniwersytecie w Heidelbergu trwa tłumaczenie inskrypcji z nagrobków. Przetłumaczony tekst zostanie udostępniony w michałowskiej bibliotece oraz na naszej stronie internetowej.

         Do praktycznych czynności na cmentarzu uczestnicy zostali przygotowani podczas dwudniowych warsztatów na temat konserwacji zabytków. Część workcampu poświęciliśmy apektom wielokulturowosci. Szczególnie ważny był dla nas temat kultury żydowskiej, która do wybuchu II Wojny Swiatowej stanowiła ważną część kultury regionu.

         Uczestnicy obozu udali sie na poszukiwanie wielokulturowosci i wieloetnicznosci w regionie, oraz odkrywali ślady żydowskie podczas dwóch wycieczek i warsztatów. Podczas całodniowej wycieczki odwiedziliśmy Tykocin, Supraśl i Kruszyniany. W Tykocinie zwiedziliśmy m.in. synagogę i cmentarz żydowski, na którym odszyfrowywaliśmy symbolikę rysunków i napisów nagrobnych. W Supraślu udaliśmy sie do starej częśći miasteczka, gdzie zachowały się ślady po mniejszości niemieckiej, kościół prawosławny i kompleks klasztorny. W Kruszynianach zwiedziliśmy meczet i cmentarz tatarski. W Białymstoku odkrywaliśmy żydowskie ślady, w czym pomagał nam pan Radosław Poczykowski z tamtejszego uniwersytetu. Uczestnikom podobał się bardzo warsztat poświęcony żydowskiej kulturze i religii prowadzony przez Natalię Bagińską. Ciekawych przemyśleń dostarczył warsztat na temat antysemityzmu i stosunków polsko-żydowskich.

         Nasz projekt znalazł spore echo w mediach. O pracach na cmentarzu i młodych wolontariuszach mówiono w lokalnych wiadomościach. Powstał także 15-minutowy reportaż dla telewizji regionalnej oraz audycja w Radiu Białystok. W lutym ukazał sieę artykuł w "Spotkaniach z Zabytkami" na temat naszego projektu oraz programu "Wolontariat dla europejskiego dziedzictwa kulturowego". Również w gazecie Michalłowskiej opublikowane zostały dwa artykuły na nasz temat. Dziękujemy za wsparcie panu wójtowi, straży pożarnej oraz Zakładowi Komunalnemu. Bardzo serdecznie przyjęli nas mieszkańcy Michałowa.

         Trwa kontynuacja projektu. Wolontariusze z Białegostoku oraz z Gminnego Ośrodka Kultury w Michałowie, przygotowują wystawę zdjęć z projektu. Podczas prac na cmentarzu stwierdziliśmy, że na niektórych nagrobkach zachowała się oryginalna kolorystyka, którą trzeba zakonserwować. Jednak z powodu braku kompetentnego specjalisty, nie udało nam sie tego zrobić w ramach workcampu. Studenci z Białegostoku planują przeprowadzenie koniecznych prac w lecie przyszłego roku w ramach projektu z uniwersytetu.

         Sukces naszego workcampu zachęcił Stowarzyszenie ANAWOJ do dalszego zaangażowania na rzecz ochrony zabytków. Jeszcze wiele niszczejących objektów w regionie czeka na podobne akcje.

         Kontakt:
Paweł Kosicki
hrabia@gmx.de